Ringna Thara Malam Ipan

 (1 Tim 2: 3-7; Heb 12: 1-2)

          Pathianin Ama angin a ne siam. Ringnun chu ilomtaka mang thei rang ei nit. Lomna nei hein malam ipanin ma anfon nget rang a nit. Mafonna thu rithup an riata. Mafonna mi irtem theiino imu thei ino khom an dong ngaia. Ei richang ringat a hin sipai neh ridai mi thu entirnan imang a nita. Ridai neh ridoi thu entirna mangin hi thupui hi sut eila. Biateram Koindang hi football ridai neh arman thlat. Biak in isin rang ei nit fengin football ridai chu ei sum isuana bulpui khatka a nit ngai. Ridai hi kristian nun riseina rangin Tirton Paulan a lei mang. Itlanrisiak chu ei richang rithlang ahin kristian ringnun entirnan a mang. Hebrai riziaktu khomin a mang.

Ringna Thar Mimal:  Tirton Paulan ringna thara malam ipan chu ridai mi neh sipai ringnun angkan a sira. Ei inentir nuam chu  mitinin lothluk ranga ei isin risiak ngai hi a nit. Kristian mimal tin mafonna dika mafon ei \ul. Krista neia mafonna lampui iro rang ei nit. Sipain “ridoi lurthuakah arphuta lungrilah a mong ngai” an ti ngai. Sipai ihiamtaktak  hein ingaitua vingin an rithok suaka lungril ihainan iral an in rimang ngai. Nena chang rangtu hei ei nit. Krista sipai ei nitna hi ei tum/ei ngaitua ringota ei ihaipui ngai ino loim? Sipain taksa ramual rang ringotin ilua an ringna an phal ngai. Ramnuai mi’n idik loin an riphal, Krista ranga idikin ei riphal rang a lei nit. Mimal ridai lothluk rangin an risiam taktak ngai. Lothluk rangin risiam mai a nang.

Ringna Thar Pol: Ringna thar inei iamtu hei chu pol/lom irat tak angka ei nita. Mimal ridai mi, sipai angka ei init angkan, lom/pol angka khomin ridai mi neh sipai angka ei lei nit. Lom lothluk rang ei nit. Ei nit lam takan Pathianin nemang a nuam. Mimal tin ei poimo. Iamtu ei nitna a hin pumka ei nita, thiltum khatka neia sinitlang a poimo.

Ringna Thar Rirelna: Ringna thar rirelna diktak a omna rangin ei rirel dan ei rienfia mai a nang ngaia, ei idingna a diknon chu nung ritol ai ol a nit. Pol/lomin kum itam a \hatpui rang ei vat neh ei sin rangdan hei ingaitua lok a nang. Pol/lom rirelna hin bul idet, thurchi felfai a nei a nang ngai.   Mimal tinin ei omdan/sindan a hin koindang, ram-nam malam inpam thei ei tim? Einin ei sin a nang a. Taksa sinah theidor ei risiak ngaia, kutke rikip ino, mi ang ino angkan mi ne ipek kah inei ei itum ngai ino a nita. Kha angka ngirin iamtu nitna khomah mimal neh koindang mahni kea ding, Pathian rama sinithotu ini a poimo.

          Ei thu zuang ringai a rithoka khan ringna thara malam ipan ual mai rangin ei ringnun hi ei ri-enfia mai a nang iti ei musuak a? Inrual rangin itlom ei nang loim? Inpum rangin midang iken, imarit neh ichoidom ei inang loim? Loma mafon rangin keima niloin eini eiti ai nang loim! Einin ei sin inrual inrizom mai a nang. Eini iti hi mong ngaino rang a nit iti thu ei mu.

Rivonginfel (Account) neh Inpung (Investment)

Ringnun itl<angtaka imang rangin rivonginfel neh inpung hi an ipoimo nget a nit. Thuvar in mimal ringnun vonginfel chu lekhabu lian tak riziak nekan a roinpui ual a tia. Thu neh la ramuala chu miriam ringnun hi  lekhabu angka itep thei a nit an ti ngai. Khan ringnun lamtluang ei inzin hi lekha tep angka ringain ringnun itep thiam neh ringnun tep thiam ino iti \ongkam khom imang a nit ngai. Ringnun itep thiam chu ridin taka ringnun imang neh ringnun tep thiam ino chu ringnun mang insual itina a nit. Rithla neh taksa tianga rivonginfel inrual a nanga. Kristianna hi ringnun rivonginfel rangin ai poimo nget a nit. Kristian richar>lna thu, pipu richar>lna thuruk neh atunlai rammual richar>l infelna thuruk hei ringainpoimoa imang a nang. Rivonginfel neh thil i\ha inpung ei thiamno sikin thilsiamtin rivonginfelna richam khaimaka. Ei rivonginfelin chu thil i\ha ai om suak zel ngai a nit. Rivonginfelna thu hi angkan ngaituang eiti.

Kristian Ringnun Rivonginfela |hatvurna Tam Idong Rang: Hi a nuaia richang hei a hin kristian ringnun rivonginfelna thu ei imu a nit. Vanglaini sun rivonginfel (Thuriltu11: 7-12:8, 13-14). Rithla ringnun bulpui (Matt 5: 3-12; 6:19-21; 13: 44-46; 6: 33; Lk 12: 31; Rom 14: 17-18). Nupui-Pasal rang izong ithiam (Thuvarhei 31: 10). Nintin inloivangsakna ngaituanaa ridina sinitho (Thuvarhei 22:1-3).

Pipu Richarelna Thuruk: 1) Dong roi voitiang khua roi  changtiang, 2) Khua nu khua pa rang chu saili angkan rinemdom roh, 3) Roi iroi ngai mangme sa keng ei iroi ngai, 4) Roi ei iroia a pung ngai, sa chu ei iroia a \iam ngai.

Hun Vonginfel: Sap thuvarin “Hun ichan chu richon ichan”,  “Hun ichantak chu imu thei nikhaimak” a tia. Biateram-a chu hun vongindikino nekan hun vongindik izak a om ual. Hun vonginfel a\ul. Hun vonginfel thil i\ha pungna a nit.

Mun Vonginfel: Baibilah Pathianin \hat ai vur Kanaan ram chu duttui neh khuaitui luangna ram iti a nit. Ram, rineng, thinglungpar, chimu, sial-ui-ar tin Pathian lungdo lama sinithoa imang chu \hatvur dongna duttui neh khuaitui luangna ram a nit ngai. |anginruala ei rama department tin vonginfela sinithon mafonna ai om rang a nit. Ei ram ei veng a nang. Thuvarin pipu ramri pherno rei a ti (22:28). Ei ram ei vengno sika mi’n anlaka ei buaina a tam.

Zia Vonginfel: Ei mimal, sungkua, khotlang neh ram-nam zia iria sinitho a poimo. Mimal, sungkua, khotlang neh ram-namin ei ithei ei irkol  tak ei sin rang a nit.

Kaikhomna: Rithla neh taksa thuarinrual chu \hatvurna rikip dongna a nit. Rithla ringnun vonginfela sinitho ^ poimo tak a nita. Khan taksa tianga rivonginfel khom ei i\ul nget a nit. Pathianin thiltinreng nesinpek vang ngaimak. Ei hun mang in\haa ei mun neh ei zia izira risiaka sinitho ei \ul. Hun-mun-zia vonginfela inpung ithiam hi buaina itam inrikiangna lampui iliantak a nit. Thilsiamtin rivonginfelna richamkhaiino (Ecological imbalance) hi hun-mun-zia vonginfelin richamthiai a ti.

Ringaitua Sunzom Rang |ongridon:

1) Rithla ringnun ivonginfelin \hatvurna ei dongin ei riatim?

2) Hun ei ivongindikino hih ei nualrinangna bi lian a nitin ei riatim? Hun vongindik lungril neh tititakin ei tumim?

3) Ram chungchanga buaina om ngai hih ei ram ei uksakno sika a nitin ei riatim? Ingkam ei sunma rang hi?

4) Ei ram-namah  zia ririanfela sin itho ei khatinvang iti ei ipomim? Ingkam zia ririatinfelna lampui atam rang?

5) Ei mahni sintum sin iloia Pathian ei ngak  reia ma ei ifon ino a nit iti ei ipomim? Mahni mophurna chit ilena Pathian ei tung rangdan lampui ingaitua nise!